Ewaka           Ennaku z’okuzaala omwana buli mwaka ziweddewo


Ennaku z’okuzaala omwana buli mwaka ziweddewo

23 May 2023 – eddakiika 3 okusoma – Emboozi

Gabana bino






Ekoppoloddwa


Okwanjula emboozi eraga amaanyi agakyusa empeereza y’okuteekateeka amaka. Mu Disitulikiti y’e Mpigi, omusajja omu okusalawo okulongoosebwa mu nnabaana tekyakoma ku kuleeta nkyukakyuka nnungi mu bulamu bwe wabula n’okuleetawo ‘ripple effect’ mu kitundu kye. Twegatteko nga tugenda mu maaso n’okunoonyereza ku lugendo luno olw’ekitalo era olabe engeri enteekateeka y’amaka gy’ekwatamu ennyo. 

“Ennaku z’okuzaala omwana buli mwaka ziweddewo!”

Yosefu Walakira (Omuganyulwa yafuuka Peer Supervisor)

Byonna byatandika nga Marie Stopes Uganda akyalidde ekitundu kyaffe, okutusomesa ku nkola ez’enjawulo ez’okuteekateeka amaka eri abakyala n’abasajja n’okutuwa obuweereza.

Olw’okuwulira obuzito bw’obuvunaanyizibwa ng’abaana beeyongera obungi, nnafaayo nnyo ku ngeri abasajja gye bayinza okulondamu n’okutegeera emigaso gya buli emu. Kyalabika bulungi nti nnali nneetaaga okubaako kye nkola okulaba ng’amaka gasobola okuddukanyizibwa. Oluvannyuma lw’okulowooza ennyo, nnasalawo okulongoosebwa mu nnabaana mu ngeri ekyusa obulamu bwange.

Okuva ku nkola eno, obulamu bwange bwakyuka bulungi. Sifunye kusoomoozebwa kwonna, era nkyanyumirwa enkolagana ey’omukwano ne mukyala wange. Abaana bange, kati abasanyufu okusinga bwe kyali kibadde, basobodde okuddayo ku ssomero ne bagoberera ebirooto byabwe. Ennaku z’okuzaala omwana kumpi buli mwaka ziweddewo. Leero, bonna bakuze era kati ndi wa mukisa okukola kinene mu kusomesa bazzukulu bange.

Nfuuse omuwolereza w’okusalako embuto n’obuweereza bwa Marie Stopes obw’okuteekateeka amaka. Nga nkubiriza abasajja abalala okulowooza ku nkola eno ekyusa obulamu, nsindikidde bakasitoma bangi okugenda mu malwaliro g’okubunyisa amawulire ku ssimu n’okufuna obuweereza ku bwereere. Ekinsanyusa, tewali n’omu azzeeyo na kwemulugunya oba okusoomoozebwa kwonna. Enkosa ebadde yeeyoleka, ng’abasajja bangi mu kitundu kyange bayingira mu nteekateeka y’amaka n’okutwala obuyinza ku biseera byabwe eby’omu maaso.

Olw’okutegeera okwewaayo kwange n’obwagazi bwange, Marie Stopes yampa okwongera okutendekebwa era n’ankwasa omulimu gw’okulabirira bannange mu Disitulikiti y’e Mpigi. Mu kifo kino, mpagira ttiimu y’empuliziganya mu nkyukakyuka mu nneeyisa y’abantu (SBCC) mu kukungaanya abantu mu kitundu. Kiba kitiibwa okusomesa n’okuzzaamu amaanyi abantu wonna we ngenda, okubunyisa obubaka obukulu nti Enteekateeka y’amaka y’eyamba okuleeta obulamu obulungi.

Nzikiriza nnyo nti Enteekateeka y’amaka maanyi ga nkyukakyuka eri bataata, bamaama, n’abaana bonna. Tekikoma ku kukola bulamu bwa muntu kinnoomu wabula era kiyamba mu mbeera ennungi ey’ekitundu kyaffe okutwalira awamu.


Gabana bino






Ekoppoloddwa

Ebiwandiiko ebikwatagana

Emboozi zaffe


19 December 2023 • Okusoma eddakiika 3

Emboozi y'obuwanguzi bwa Pulogulaamu ya RISE

Okukyusa obulamu: Obuwanguzi bwa RISE Programme mu Uganda. Okuva ku bibalo ebyeraliikiriza okutuuka ku kukendeera kwa 44% mu ba maama

Obuyambi n'okubuulirira


10 January 2023 • Okusoma eddakiika 3

Enkyukakyuka mu bulamu okuziyiza kookolo w’omumwa gwa nnabaana

99% z’abalwadde ba kookolo w’omumwa gwa nnabaana zikwatagana n’okukwatibwa akawuka ka human papillomavirus (HPV) akataggwaawo, akamanyiddwa ennyo

Emboozi zaffe


6 December 2022 • Okusoma eddakiika 3

Gavumenti ya Norway etadde ssente mu SRHR ya Uganda

Pulojekiti eno egendereddwamu okutumbula abawala n’abakyala okusalawo ku mibiri gyabwe n’okulaba nga bafuna...